Sağlık Hukuku

Tıbbi hata (malpraktis)

Tıbbi hata; teşhiste, tedavide, ameliyatta ya da tedavi sonrası takipte tıbbın gerektirdiği özenin gösterilmemesi sonucu hastanın zarar görmesidir. Zarar gören hasta ya da ölüm hâlinde yakınları maddi ve manevi tazminat isteyebilir; olay aynı zamanda taksirle yaralama veya öldürme suçunu oluşturabilir.

Hata kamu hastanesinde gerçekleşmişse önce idareye başvurulur ve ardından idari yargıda tam yargı davası açılır; özel hastane ve muayenehanelerde ise dava adli yargıda görülür ve Yargıtay uygulamasına göre tüketici mahkemesi görevlidir.

Aydınlatılmış onam

Hastaya; hastalığı, uygulanacak müdahalenin niteliği, riskleri, alternatifleri ve müdahale yapılmazsa olası sonuçları anlatılmalı ve rızası alınmalıdır. Onam alınmadan ya da eksik bilgilendirmeyle yapılan müdahale, tıbben doğru uygulanmış olsa bile hukuka aykırı sayılabilir.

Onam formlarının matbu ve genel ifadelerden oluşması, somut müdahaleye özgü risklerin anlatıldığını göstermeye çoğu zaman yetmez.

Estetik ve diş tedavileri

Estetik ameliyatlar ve diş tedavilerinde, tedavinin vaat edilen sonucu doğurması beklentisi daha belirgindir; Yargıtay da bu tür müdahalelerde hekimin sorumluluğunu daha sıkı değerlendirmektedir. Tedavi öncesi ve sonrası fotoğraflar, yazışmalar ve fiyat tekliflerindeki vaatler önemli delillerdir.

Hastanelerin ve idarenin sorumluluğu

Kamu hastanelerindeki hatalardan idare, hizmet kusuru esasına göre sorumludur; hekime ancak idare tarafından rücu edilebilir. Özel hastaneler ise çalıştırdıkları hekimlerin ve personelin kusurlarından hasta karşısında sorumludur.

Hastane enfeksiyonları, cihaz arızaları ve nöbet düzenindeki eksiklikler de kurumun organizasyon kusuru olarak değerlendirilebilir.

Sağlık çalışanlarının hakları

Sağlık çalışanlarına karşı işlenen kasten yaralama ve tehdit gibi suçlarda cezalar artırılmış, şikâyetten bağımsız olarak soruşturma yürütülmektedir. Hekimler ve diğer sağlık personeli hakkında hasta şikâyeti üzerine açılan idari, disiplin ve ceza soruşturmalarında savunma hazırlanması da büronun çalışma alanındadır.

Adli Tıp ve bilirkişi süreci

Malpraktis davalarında kusur, çoğunlukla Adli Tıp Kurumu’nun ilgili ihtisas kurulundan veya üniversite hastanelerinden alınan raporlarla belirlenir. Raporun tedavi kayıtlarıyla uyumlu olup olmadığı, eksik inceleme bulunup bulunmadığı ve tıbbi literatürle desteklenip desteklenmediği denetlenmelidir.

Rapora karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir ve ek rapor ya da yeni bir bilirkişi incelemesi istenebilir.